{"id":2536,"date":"2016-05-20T09:00:37","date_gmt":"2016-05-20T06:00:37","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/?p=2536"},"modified":"2018-05-12T18:41:28","modified_gmt":"2018-05-12T15:41:28","slug":"muzik-endustrisine-bakis-4","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/muzik-endustrisine-bakis-4.html","title":{"rendered":"M\u00fczik End\u00fcstrisine Bak\u0131\u015f (4. B\u00f6l\u00fcm)"},"content":{"rendered":"

\"Muzik_Endustrisine_Bakis_4_alt_3\"<\/p>\n

Birinci b\u00f6l\u00fcm i\u00e7in t\u0131klay\u0131n\u0131z<\/a> – \u0130kinci b\u00f6l\u00fcm i\u00e7in t\u0131klay\u0131n\u0131z<\/a>\u00a0– \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcm i\u00e7in t\u0131klay\u0131n\u0131z<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

M\u00fczik 3.0: Arac\u0131n\u0131n Ortadan Kalkmas\u0131<\/b><\/h3>\n

M\u00fczik 1.0 modelinde sanat\u00e7\u0131 sadece plak \u015firketi ile ba\u011flant\u0131l\u0131yd\u0131, dinleyici ile (imza g\u00fcnleri ve benzeri etkinlikleri saymazsak) do\u011frudan ileti\u015fimi yoktu. Plak \u015firketi satmak istedikleri \u00fcr\u00fcnlerin (alb\u00fcm ve single’lar\u0131n) tan\u0131t\u0131m\u0131n\u0131 radyo, televizyon ve bas\u0131l\u0131 yay\u0131n organlar\u0131n\u0131 kullanarak yap\u0131yor, \u00fcr\u00fcnleri de da\u011f\u0131t\u0131mc\u0131 firmalar ve perakende sat\u0131\u015f noktalar\u0131 \u00fczerinden dinleyicilere ula\u015ft\u0131r\u0131yordu. Sanat\u00e7\u0131 ve dinleyici aras\u0131ndaki ili\u015fki ve ileti\u015fim \u00fczerinden de\u011ferlendirecek olursak asl\u0131nda 1.5, 2.0 ve 2.5 modellerinin 1.0 modelinden pek bir fark\u0131 yoktu.<\/p>\n

3.0 modelinde i\u015fler de\u011fi\u015fiyor \u00e7\u00fcnk\u00fc bu modelde sanat\u00e7\u0131 ve dinleyici aras\u0131nda do\u011frudan ileti\u015fim ba\u015fl\u0131yor. Sanat\u00e7\u0131 ve dinleyici aras\u0131ndaki ileti\u015fimi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan \u00f6ge ise sosyal medya. “Sosyal medya” asl\u0131nda biraz geni\u015f bir terim. Bir\u00e7ok insan i\u00e7in sosyal medya denilince genelde Facebook ve Twitter akla geliyor ancak sosyal medya i\u00e7ine bloglar, \u00e7e\u015fitli payla\u015f\u0131mlar\u0131 ve etkile\u015fimleri m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan siteler, i\u00e7erik siteleri, forumlar ve sosyal ba\u011flant\u0131 siteleri de dahil. Bunlar i\u00e7in \u00f6rnek olarak benim ilk akl\u0131ma gelenler YouTube, Tumblr, Instagram, WordPress, Foursquare, LinkedIn, Flickr, MySpace ve Google+.<\/p>\n

Sosyal medyan\u0131n m\u00fczik end\u00fcstrisi \u00fczerindeki en b\u00fcy\u00fck etkilerinden biri \u015f\u00fcphesiz ki sanat\u00e7\u0131 ve dinleyici aras\u0131nda do\u011frudan ileti\u015fimi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lmas\u0131 ve bunun sonucunda veya buna ba\u011fl\u0131 olarak (sanat\u00e7\u0131 do\u011frudan dinleyicisine ula\u015f\u0131p \u00fcr\u00fcnlerini sunabildi\u011fi i\u00e7in) sanat\u00e7\u0131 ve dinleyici aras\u0131nda bulunan plak \u015firketini, di\u011fer bir deyi\u015fle arac\u0131y\u0131 ortadan kald\u0131rabilme ihtimalidir. “\u0130htimalidir” diyorum \u00e7\u00fcnk\u00fc plak \u015firketinin devre d\u0131\u015f\u0131 kalmas\u0131, arac\u0131n\u0131n ortadan kalkmas\u0131 her ne kadar cazip gibi g\u00f6r\u00fcnse de bu konuda baz\u0131 noktalar\u0131n g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131n\u0131p de\u011ferlendirmesi gerekmektedir. Burada ilk olarak akla gelen prod\u00fcksiyon k\u0131sm\u0131. Plak \u015firketi olmazsa prod\u00fcksiyonun yap\u0131lmas\u0131 tamamen sanat\u00e7\u0131ya kal\u0131yor, bu da (e\u011fer bir ki\u015fi sadece bir bilgisayarla m\u00fczik yapm\u0131yorsa) teknik ve finansal a\u00e7\u0131lardan ger\u00e7ekten \u00e7ok zor bir i\u015f. Da\u011f\u0131t\u0131m eskisi kadar problem de\u011fil. \u00d6zellikle alb\u00fcm ve single’lar dijital dosya formatlar\u0131nda sat\u0131\u015fa sunulacaksa i\u015f olduk\u00e7a kolay \u00e7\u00fcnk\u00fc fabrikasyon (\u00e7o\u011falt\u0131m) maliyeti yok. Buna ek olarak TuneCore, CD Baby ve DittoMusic gibi servisler sayesinde d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretler kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda alb\u00fcm ve single’\u0131n\u0131z\u0131 iTunes, Amazon MP3 ve benzeri b\u00fcy\u00fck sitelerde sat\u0131\u015fa sunmak m\u00fcmk\u00fcn. BandCamp, Nimbit, BandZoogle ise son zamanlarda \u00f6ne \u00e7\u0131kan alternatiflerden; bu siteler \u00fczerinden dinleyici ve hatranlar\u0131n\u0131za do\u011frudan (direct-to-fan) sat\u0131\u015f yapmak m\u00fcmk\u00fcn. Bahsi ge\u00e7en servis ve siteler sadece sanat\u00e7\u0131lara de\u011fil k\u00fc\u00e7\u00fck plak \u015firketlerine de hizmet veriyor. Prod\u00fcksiyon ve da\u011f\u0131t\u0131m i\u015fini \u00e7\u00f6zd\u00fckten sonra geriye bir kalem daha kal\u0131yor: promosyon! Bu, maalesef \u00e7ok maliyetli bir kalem. Promosyon, ba\u011f\u0131ms\u0131z yap\u0131mlarla plak \u015firketlerinin yap\u0131mlar\u0131 aras\u0131ndaki fark\u0131 belirleyen en kritik noktalardan biri. Her en kadar sanat\u00e7\u0131lar sosyal medya siteleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile dinleyicilerine ula\u015fabiliyor olsa da m\u00fczi\u011fi daha fazla say\u0131da insana ula\u015ft\u0131rmak ve yeni dinleyiciler kazanmak i\u00e7in hem internet \u00fczerinden hem de “geleneksel” yollardan (yaz\u0131l\u0131 bas\u0131n, radyo, televizyon vb.) tan\u0131t\u0131m yapmak gerekiyor, bu da ancak b\u00fcy\u00fck b\u00fct\u00e7eler ve \u00e7ok sa\u011flam ba\u011flant\u0131lar ile ger\u00e7ekle\u015febiliyor.<\/p>\n

Bobby Owsinski Music 4.0: A Survival Guide for Making Music in the Internet Age<\/i> adl\u0131 kitab\u0131nda \u00e7ok yerinde bir tespiti var: Plak \u015firketlerinin mevcut veya potansiyel dinleyici kitlesi olan gruplar\u0131 se\u00e7ti\u011fi yazm\u0131\u015f. M\u00fczik 3.0 modelinin \u00f6nemi asl\u0131nda burada \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde sanat\u00e7\u0131lar\u0131n sosyal medya ve benzeri ara\u00e7lar\u0131 kullanarak dinleyici kitlesi olu\u015fturmas\u0131, eskiden ula\u015famayaca\u011f\u0131 kadar \u00e7ok insana ula\u015fmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn. Bunu ba\u015fard\u0131ktan sonra sanat\u00e7\u0131n\u0131n se\u00e7im \u015fans\u0131 art\u0131yor, ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak devam edip bundan gelir sa\u011flayabilece\u011fi gibi bir plak \u015firket ile anla\u015fmas\u0131 ve (dinleyici kitlesine sahip oldu\u011fu i\u00e7in) kontrat maddeleri \u00fczerinde pazarl\u0131k yapmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn hale geliyor.<\/p>\n

 <\/p>\n

M\u00fczik 3.5: YouTube<\/b><\/h3>\n

YouTube, 2012 y\u0131l\u0131nda, \u00f6zellikle gen\u00e7ler aras\u0131nda yeni sanat\u00e7\u0131lar ke\u015ffetmek ve m\u00fczik dinlemek i\u00e7in en pop\u00fcler platform haline geldi. Orta ve daha ileri ya\u015ftakiler i\u00e7in radyo hala ge\u00e7erli bir platform, ancak gen\u00e7ler i\u00e7in ayn\u0131 \u015feyi s\u00f6ylemek art\u0131k pek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Nielsen \u015firketinin Amerika’da yapt\u0131\u011f\u0131 bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re gen\u00e7lerinin \u00fc\u00e7te ikisinden fazlas\u0131 m\u00fczik dinlemek i\u00e7in YouTube’u tercih ediyor. Asl\u0131nda durum T\u00fcrkiye’de de farkl\u0131 de\u011fil. Bilkent \u00dcniversitesi’ndeki Music and Media<\/a>\u00a0adl\u0131 dersimin kapsam\u0131nda Ezgi Co\u015fkun, Simge Y\u00fccel ve Can \u00d6zel adl\u0131 \u00f6\u011frencilerimin Aral\u0131k 2013’te yapt\u0131\u011f\u0131 bir ankete g\u00f6re Bilkent \u00dcniversitesi \u00f6\u011frencilerinin %85’i m\u00fczik dinlemek i\u00e7in streaming platformunu tercih ediyor. Streaming i\u00e7in tercih ettikleri siteler ve servisler ise \u015fu \u015fekilde: YouTube (%68), Spotify (%18) ve Fizy (%14). Bu, sadece Bilkent \u00dcniversitesi dahilinde yap\u0131lm\u0131\u015f bir ara\u015ft\u0131rma ama T\u00fcrkiye’deki di\u011fer \u00fcniversitelerde de farkl\u0131 sonu\u00e7lar \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131 sanmam.<\/p>\n

Bunlar bence \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 sonu\u00e7lar de\u011fil. Beatles, Eagles, Pink Floyd, Metallica, AC\/DC, Prince gibi baz\u0131 b\u00fcy\u00fck sanat\u00e7\u0131lar alb\u00fcmlerini streaming sitelerine koydurtmak istemedi, uzun s\u00fcre direndiler, hala da direnenler var. YouTube’da ise bu alb\u00fcmlerdeki par\u00e7alar\u0131n tamam\u0131na ula\u015fmak hep m\u00fcmk\u00fcn oldu. Bir par\u00e7an\u0131n videosu illegal oldu\u011fu i\u00e7in silinse bile hemen ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan yeniden y\u00fcklendi. Bunun yan\u0131 s\u0131ra YouTube’un \u00fccretsiz olmas\u0131, \u00e7e\u015fitli programlar kullan\u0131larak videolar\u0131n indirilebilmesi de YouTube’u bu kadar pop\u00fcler yapan di\u011fer nedenler. Tabii i\u00e7indeki arama motorunun ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 da unutmamak laz\u0131m.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"streaming_music_500x333\"<\/p>\n

 <\/p>\n

M\u00fczik 4.0: Streaming Gelirlerinin Artmas\u0131<\/b><\/h3>\n

2013 ve sonras\u0131nda streaming, hem servisler hem de plak firmalar\u0131 i\u00e7in az da olsa k\u00e2rl\u0131 h\u00e2le gelmeye ba\u015flad\u0131. Bununla birlike pazara Apple Music, Google Play ve Tidal gibi yeni oyuncular girmeye ba\u015flad\u0131. Streaming servislerinin global gelirlerinin toplamlar\u0131 2013 y\u0131l\u0131nda 2 milyar dolar, 2014 y\u0131l\u0131nda ise 2.2 milyar dolar oldu. Tahminler bu miktar\u0131n 2018 y\u0131l\u0131nda 46 milyar dolara \u00e7\u0131kmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde.<\/p>\n

2014 m\u00fczik end\u00fcstrisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli de\u011fi\u015fimlerin sinyalini veren bir y\u0131ld\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc ilk defa bu y\u0131lda dijital ve fiziksel gelirler e\u015fit hale geldi. Dijital gelirler, download ve streaming gelirlerini; fiziksel gelirler ise plak ve CD sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131 kaps\u0131yor. 2014’te dijital gelirlerin %68’ini download, %32’sini ise streaming gelirleri olu\u015fturdu. 2014 y\u0131l\u0131n\u0131n fiziksel gelirlerde kar\u015f\u0131m\u0131za ilgin\u00e7 bir tablo \u00e7\u0131k\u0131yor. Her ne kadar plak herkesin dilinde olan bir format olsa da fiziksel gelirlerin sadece %9’unu olu\u015fturuyor. Bu kategoride a\u011f\u0131r top %91 ile CD. Unutmamak laz\u0131m ki bunlar global sonu\u00e7lar. \u00dclkeler aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck farkl\u0131l\u0131klar olabiliyor. Yukar\u0131daki sonu\u00e7lara g\u00f6re 2014’te global olarak m\u00fczik end\u00fcstrisinin gelirlerinin %16’s\u0131n\u0131 streaming olu\u015fturuyor. \u00dclke baz\u0131nda ise streaming y\u00fczdeleri, birka\u00e7 \u00f6rnek verecek olursak, \u0130sve\u00e7 %69.7, ABD %30.4, \u0130ngiltere %13.6, T\u00fcrkiye %13.2 ve Japonya %3.1.<\/p>\n

2015 y\u0131l\u0131nda beklenen oldu ve global dijital gelirler %10.2 artt\u0131, fiziksel gelirler %4,5 d\u00fc\u015ft\u00fc ve b\u00f6ylelikle tarihte ilk defa dijital gelirler fiziksel gelirleri ge\u00e7mi\u015f oldu. 2014 y\u0131l\u0131nda 2.2 milyar dolar ile dijital gelirlerin %32’sini olu\u015fturan streaming, 2015 y\u0131l\u0131nda ciddi bir art\u0131\u015f ile 2.9 milyar gelir sa\u011flad\u0131 ve dijital gelirler i\u00e7indeki dilimini %43’e y\u00fckseltti.<\/p>\n

\u015eu anda 150 \u00fclkede yakla\u015f\u0131k 400 adet yasal dijital m\u00fczik servisi bulunuyor. Streaming servislerine kay\u0131tl\u0131 \u00fccretli abone say\u0131s\u0131 68 milyon. Streaming sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn lideri 30 milyon \u00fccretli aboneye sahip Spotify. T\u00fcrkiye’de hizmet veren streaming servisleri Apple Music, Deezer, Spotify, TIDAL, TTnetmuzik veTurkcell Fizy.<\/p>\n

Streaming gelirleri ne kadar artarsa arts\u0131n m\u00fczisyenlere \u00f6denen telifler kolay kolay tatminkar rakamlara \u00e7\u0131kacakm\u0131\u015f gibi durmuyor. Ne olursa olsun sanat\u00e7\u0131lar\u0131n ve gruplar\u0131n unutmamas\u0131 gereken bir konu var: Eskiden milyonlarca CD ve plak sat\u0131l\u0131yordu ama gelirlerin aslan pay\u0131 plak firmalar\u0131n\u0131n kasalar\u0131na giriyordu. Sanat\u00e7\u0131lar\u0131n kazan\u00e7lar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funu konser ve turne gelirleri olu\u015fturuyodu. Bug\u00fcn de de\u011fi\u015fen bir \u015fey yok… Bu kural aynen devam ediyor!<\/p>\n

> Be\u015finci b\u00f6l\u00fcm i\u00e7in t\u0131klay\u0131n\u0131z<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

Kaynak: IFPI 2014 ve 2015 raporlar\u0131.<\/p>\n

Benzer payla\u015f\u0131mlar i\u00e7in beni\u00a0Facebook<\/a>\u00a0ve\u00a0Twitter<\/a>‘da takip edin. Haberler i\u00e7in l\u00fctfen\u00a0mesaj listeme \u00fcye olun<\/a>.<\/p>\n

Foto\u011fraf:<\/p>\n