![\"\"](\"http:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-content\/uploads\/Jack_Donovan_Foley.jpg\")
Jack Donovan Foley (1891-1967)<\/p><\/div>\n
Foley tekni\u011fi 1940’l\u0131 y\u0131llardan bu yana hemen hemen ayn\u0131 kalm\u0131\u015ft\u0131r diyebiliriz. Muhtemelen eskiye g\u00f6re en b\u00fcy\u00fck fark, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde kay\u0131tlar\u0131n analog bantlara de\u011fil de dijital ortama yap\u0131l\u0131yor olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Foley, b\u00fct\u00fcn g\u00f6r\u00fcnt\u00fcl\u00fc prod\u00fcksiyonlarda kullan\u0131lan ve asl\u0131nda kullan\u0131lmas\u0131 gereken bir tekniktir. Di\u011fer yandan zahmetli ve \u00e7ok zaman alan (dolay\u0131s\u0131yla b\u00fct\u00e7eden para ayr\u0131lmas\u0131n\u0131 gerektiren) bir i\u015f oldu\u011fu i\u00e7in baz\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck b\u00fct\u00e7eli prod\u00fcksiyonlarda foley yap\u0131lmaz.<\/p>\n
Foley kaydedilen odalar\u0131n ses izolasyonlar\u0131n\u0131n iyi yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 gereklidir. Yatak \u00e7ar\u015faflar\u0131ndan \u00e7\u0131kan h\u0131\u015f\u0131rt\u0131lar gibi \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck sesli efektleri kaydederken mikrofonun gain seviyesi olduk\u00e7a y\u00fcksek bir de\u011fere ayarlan\u0131r. E\u011fer odan\u0131n izolasyonu yeterli de\u011filse mikrofon, d\u0131\u015far\u0131dan gelen sesleri de duyar.<\/p>\n
Foley sanat\u00e7\u0131s\u0131 bir yandan filmi seyrederken bir yandan da gerekli efektleri \u00e7e\u015fitli objeler ve e\u015fyalar yard\u0131m\u0131yla \u00fcretir. Bir sahnede genelde ayn\u0131 anda birden fazla ses bulunur. Gereken t\u00fcm sesler tek tek, \u00fcst \u00fcste gelecek \u015fekilde ayr\u0131 ayr\u0131 kanallara kaydedilir. \u00d6rnek olarak, ilk \u00f6nce ayak sesleri kaydedilir, daha sonra \u00e7e\u015fitli g\u0131c\u0131rt\u0131 ve h\u0131\u015f\u0131rt\u0131lar, giysi sesleri, objelerin \u00e7arpma d\u00fc\u015fme sesleri, k\u0131saca g\u00f6r\u00fcnt\u00fcde ne varsa t\u00fcm sesler g\u00f6r\u00fcnt\u00fcyle senkron olacak \u015fekilde ayr\u0131 ayr\u0131 kanallara kaydedilir.<\/p>\n
Foley, \u00e7ok zor ve uzun bir i\u015flemdir. Ayn\u0131 zamanda yarat\u0131c\u0131l\u0131k gerektirir. \u0130stedi\u011finiz efekti elde etmek i\u00e7in farkl\u0131 objeler kullanman\u0131z gerekebilir. \u00d6rnek olarak k\u00fc\u00e7\u00fck bir le\u011fene kum doldurup iki b\u00fcy\u00fck kahve fincan\u0131 yard\u0131m\u0131yla d\u00f6rtnala ko\u015fan bir at efekti yaratabilirsiniz.<\/p>\n
![\"\"](\"http:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-content\/uploads\/Foley_2_720-1024x576.jpg\")
<\/p>\n
Foley st\u00fcdyolar\u0131nda tencere tavadan tutun da farkl\u0131 farkl\u0131 ayakkab\u0131lara kadar bir\u00e7ok e\u015fya ve obje bulunur. Ne zaman hangisine ihtiya\u00e7 duyaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 bilemezsiniz. B\u00fcy\u00fck ve ciltli bir kitab\u0131 bir prod\u00fcksiyonda sayfa \u00e7evirme sesi i\u00e7in kullan\u0131p bir sonraki prod\u00fcksiyonda sayfalar\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131n diye bir iple ba\u011flay\u0131p yere atarak oyuncular\u0131n d\u00fc\u015fme sesi i\u00e7in efekt yapabilirsiniz. Bunun yan\u0131nda su sesleri i\u00e7in k\u00fcvet veya k\u00fc\u00e7\u00fck havuz, ayak sesleri i\u00e7in de tahta, mermer ve benzeri y\u00fczeyler bulunur. Bunlardan dolay\u0131 foley i\u00e7in orta ve b\u00fcy\u00fck kay\u0131t odalar\u0131na ihtiya\u00e7 vard\u0131r.<\/p>\n
Foley \u00e7o\u011fu zaman film izleyicileri taraf\u0131ndan fark edilmeyen ancak her ne kadar fark edilmese de filme b\u00fcy\u00fck katk\u0131s\u0131 olan bir i\u015flem. \u00dc\u00e7 Oscar \u00f6d\u00fcll\u00fc, modern sineman\u0131n en sayg\u0131de\u011fer kurgucular\u0131ndan ve ses tasar\u0131mc\u0131lar\u0131ndan biri olan Walter Murch’\u00fcn dedi\u011fi gibi, “ses ne kadar iyiyse, g\u00f6r\u00fcnt\u00fc de o kadar iyidir”.<\/p>\n