{"id":5388,"date":"2020-01-13T01:00:00","date_gmt":"2020-01-12T22:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/?p=5388"},"modified":"2021-05-29T21:27:18","modified_gmt":"2021-05-29T18:27:18","slug":"analog-ve-dijital-delay-fark","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/analog-ve-dijital-delay-fark.html","title":{"rendered":"Analog ve Dijital Delay Aras\u0131ndaki Fark"},"content":{"rendered":"\n

Delay efektinin ilk kullan\u0131m\u0131 1950’lilere kadar uzan\u0131yor. O y\u0131llarda delay efekti, analog makara bantlar kullan\u0131larak elde edildi\u011fi i\u00e7in, ‘tape delay’ olarak adland\u0131r\u0131l\u0131yordu. Profesyonel analog bant kay\u0131t cihazlar\u0131n\u0131n \u00fczerinde kay\u0131t kafas\u0131na ek olarak, yap\u0131lan kayd\u0131 dinlemek (monit\u00f6r etmek) i\u00e7in bir de okuma kafas\u0131 bulunuyordu. Bu kafa bant ak\u0131\u015f y\u00f6n\u00fcnde kay\u0131t kafas\u0131ndan sonra geliyordu ve dolay\u0131s\u0131 ile giri\u015f sinyali ile okuma kafas\u0131 \u00fczerinden monit\u00f6r edilen banttaki kay\u0131tl\u0131 sinyal aras\u0131nda gecikme fark\u0131 olu\u015fuyordu. Bu gecikme sayesinde delay efekti elde edilmi\u015f oluyordu. ‘Delay time’ olarak adland\u0131rabilece\u011fimiz bu gecikmenin s\u00fcresi, kullan\u0131lan bant kay\u0131t cihaz\u0131n\u0131n modeli ve se\u00e7ilen bant kay\u0131t h\u0131z\u0131na g\u00f6re yakla\u015f\u0131k 60-400 milisaniye aras\u0131nda de\u011fi\u015fiyordu.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Analog Delay<\/h3>\n\n\n\n

1970’li y\u0131llara gelindi\u011finde Bucket Brigade Device (BBD) tekni\u011fi \u00fczerine tasarlanm\u0131\u015f delay \u00fcniteleri \u00fcretilmeye ba\u015fland\u0131. Bu \u00fcnitelerde sinyal arka arkaya s\u0131ralanm\u0131\u015f bir dizi kapasit\u00f6rden ge\u00e7iyor, bu kapasit\u00f6rler sinyalin ge\u00e7i\u015fini geciktiriyor ve bu sayede delay efekti elde ediliyordu. <\/p>\n\n\n\n

Bu analog delay \u00fcniteleri k\u00fc\u00e7\u00fck boyutlara getirildi, gitar pedallar\u0131 olarak piyasaya s\u00fcr\u00fcld\u00fc. Bu sayede st\u00fcdyo d\u0131\u015f\u0131na ta\u015f\u0131nan bu delay, k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7inde t\u00fcm d\u00fcnyada gitaristlerin en pop\u00fcler efektleri aras\u0131nda yerini ald\u0131. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Electro-Harmonix Memory Boy Deluxe analog delay pedal\u0131<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Dijital Delay <\/h3>\n\n\n\n

Dijital delay \u00fcniteleri 1980’li y\u0131llarda yayg\u0131nla\u015fmaya ba\u015flad\u0131. Bunlar Digital Delay Line (DDL) olarak da adland\u0131r\u0131l\u0131yordu. <\/p>\n\n\n\n

Dijital delay \u00fcniteleri dijital sinyal i\u015fleme prensibi \u00fczerine tasarlanm\u0131\u015ft\u0131r. Giri\u015fteki analog sinyal ilk \u00f6nce bir ADC (Analog\/Digital Converter) arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile dijitale \u00e7evrilir, daha sonra cihaz\u0131n i\u00e7indeki \u00e7ip ile kullan\u0131c\u0131n\u0131n belirledi\u011fi ayarlar do\u011frultusunda geciktirilir (delay time) ve kullan\u0131c\u0131n\u0131n ayar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak tekrar ettirilir (feedback). Bu \u015fekilde delay efekti elde edilmi\u015f olur. Tahmin edece\u011finiz gibi, dijital delay cihazlar\u0131n\u0131n i\u00e7indeki ADC, sinyalin (efektin) kalitesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck \u00f6neme sahiptir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
AMS S-DMX stereo dijita delay \u00fcnitesi<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Analog ve Dijital Delay Aras\u0131ndaki Fark<\/h3>\n\n\n\n

Analog ve dijital delay efektlerinin \u00e7al\u0131\u015fma prensipleri \u00e7ok k\u0131saca bu \u015fekilde. \u015eimdi gelelim aralar\u0131ndaki farklara\u2026 <\/p>\n\n\n\n

Analog delay \u00fcnitelerinde sinyal, kapasit\u00f6rlerden ge\u00e7erken bir yandan bozulmaya u\u011fruyor (distortion) bir yandan da \u00fcst frekanslar\u0131n\u0131 kaybediyor, daha “mat” veya “karanl\u0131k” bir h\u00e2le geliyor. Dolay\u0131s\u0131yla analog bir delay taraf\u0131ndan olu\u015fturulan yank\u0131 efektindeki tekrarlar sadece seviye olarak azalm\u0131yor, her tekrar bir \u00f6ncekine g\u00f6re hem seviye olarak daha d\u00fc\u015f\u00fck, hem de ton olarak biraz daha “bozuk” ve “karanl\u0131k” (ya da “mat”) duyuluyor.<\/p>\n\n\n\n

Klasik bir dijital delay \u00fcnitesi taraf\u0131ndan olu\u015fturulan yank\u0131 efektinde ise tekrarlar aras\u0131nda ton olarak fark bulunmuyor. Tekrarlar DAW i\u00e7inde kopyala yap\u0131\u015ft\u0131r y\u00f6ntemi ile \u00e7o\u011falt\u0131lm\u0131\u015f gibi hep ayn\u0131 duyuluyor, aralar\u0131nda sadece seviye fark\u0131 oluyor (her tekrar bir \u00f6ncekine g\u00f6re hem seviye olarak daha d\u00fc\u015f\u00fck duyuluyor). <\/p>\n\n\n\n

Bu a\u00e7\u0131dan ele ald\u0131\u011f\u0131m\u0131zda analog delay’i do\u011fal ya da in\u015fa edilmi\u015f mekanlarda olu\u015fan ekoya benzetebiliriz. Bu mekanlarda olu\u015fan ekolar (tekrarlar), mekan\u0131n akustik \u00f6zelliklerine ba\u011fl\u0131 olarak az ya da \u00e7ok olacak \u015fekilde birbirlerinden farkl\u0131 duyulurlar. Dolay\u0131s\u0131yla analog delay’in daha “do\u011fal” sound etti\u011fini s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn. <\/p>\n\n\n\n

Di\u011fer yandan dijital delay \u00fcnite ve yaz\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131n avantajlar\u0131 da unutmamak gerekir diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. \u00d6ncelikle, dijital delay’lerde delay s\u00fcresini milisaniye baz\u0131nda \u00e7ok hassas bir \u015fekilde ayarlamak m\u00fcmk\u00fcn. Delay s\u00fcreleri de analog delay \u00fcnitelerine g\u00f6re \u00e7ok daha uzun olabiliyor. Di\u011fer \u00f6nemli bir \u00f6zellik ise yapm\u0131\u015f oldu\u011funuz ayarlar\u0131 b\u00fct\u00fcn detaylar\u0131 ile kaydedip preset haline getirebiliyor, presetleri ba\u015fkalar\u0131yla payla\u015fabiliyor veya ba\u015fkalar\u0131n\u0131n presetlerini kullanabiliyor olman\u0131z. Ek olarak, analog ve dijital aras\u0131ndaki fiyat fark\u0131n\u0131 da unutmamak laz\u0131m; dijital daha ucuz.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Analog Em\u00fclasyon Yapan Dijital Delay Efektleri<\/h3>\n\n\n\n

Analog em\u00fclasyon yapan dijital delay plug-in’leri sayesinde bug\u00fcn art\u0131k hem analog hem de dijital delay efektlerinin en iyi \u00f6zelliklerine sahip olmak m\u00fcmk\u00fcn. Be\u011fendi\u011fim birka\u00e7 tanesini a\u015fa\u011f\u0131ya ekliyorum. Piyasada bunlara benzer daha bir\u00e7ok iyi plug-in’ler mevcut. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Waves H Delay<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
SoundToys EchoBoy<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Valhalla Delay<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
\"\"
Arturia Memory Brigade<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Sonu\u00e7<\/h3>\n\n\n\n

E\u011fer gitar \u00e7al\u0131yorsan\u0131z ve pedal kullan\u0131yorsan\u0131z delay se\u00e7imi tamamen zevkinize kalm\u0131\u015f bir \u015fey. Piyasada farkl\u0131 markalara ait bir\u00e7ok analog ve dijital delay pedal\u0131 var. MXR , Electro-Harmonix, Boss, Ibanez ve DOD gibi firmalar h\u00e2l\u00e2 analog delay pedallar\u0131 \u00fcretiyorlar ve bir\u00e7ok gitarist de bunlar\u0131 severek ve be\u011fenerek kullan\u0131yor. Di\u011fer yandan, Boss DD serisi gibi klasikle\u015fmi\u015f dijital delay pedallar\u0131 da g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u00fcretilmeye ve sat\u0131lmaya devam ediyor. Pedallar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, dijital delay art\u0131k her gitar proses\u00f6r\u00fcn\u00fcn olmazsa olmaz efektleri aras\u0131nda yer al\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n

M\u00fczik prod\u00fcksiyonu a\u00e7\u0131s\u0131ndan bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman ise bence art\u0131k bug\u00fcn en mant\u0131kl\u0131 se\u00e7im analog em\u00fclasyon yapan dijital delay plug-in’leri. Art\u0131k bir\u00e7o\u011fumuzun hemen hemen b\u00fct\u00fcn prod\u00fcksiyonlar\u0131 bilgisayar i\u00e7inde bitirdi\u011fi bu d\u00f6nemde plug-in’ler uygun fiyatlara \u00e7ok geni\u015f se\u00e7enekler ve kolay kullan\u0131m imkanlar\u0131 sunuyorlar.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
MXR M169 Carbon Copy (%100 bucket brigade teknolojisi ile \u00fcretilen analog delay pedal\u0131) <\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n
<\/div>\n\n\n\n

Teknik terimler i\u00e7in m\u00fczik teknolojisi, m\u00fczik prod\u00fcksiyonu ve ses kay\u0131t terimleri s\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fcne<\/a> g\u00f6z atabilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n

Benzer payla\u015f\u0131mlar i\u00e7in beni Facebook<\/a>, Instagram<\/a> ve Twitter<\/a>‘da takip edebilir, haberler i\u00e7in mesaj listeme \u00fcye olabilirsiniz<\/a>. Te\u015fekk\u00fcrler.<\/p>\n\n\n\n

\u00a9 2020 Ufuk \u00d6nen. Her hakk\u0131 sakl\u0131d\u0131r. \u0130zinsiz kullan\u0131lamaz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Delay efektinin ilk kullan\u0131m\u0131 1950’lilere kadar uzan\u0131yor. O y\u0131llarda delay efekti, analog makara bantlar kullan\u0131larak elde edildi\u011fi i\u00e7in, ‘tape delay’…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":5390,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"spay_email":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_is_tweetstorm":false,"jetpack_publicize_feature_enabled":true},"categories":[18],"tags":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-content\/uploads\/Analog_Dijital_Delay_Fark_720.jpg","jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p3rjsG-1oU","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack-related-posts":[{"id":4893,"url":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/analog-bant-emulasyon-plugin-1.html","url_meta":{"origin":5388,"position":0},"title":"Analog Bant Em\u00fclasyon Plug-in’leri (1. B\u00f6l\u00fcm)","date":"July 1, 2019","format":false,"excerpt":"Son y\u0131llarda analog bant em\u00fclasyonu yapan plug-in'lerin say\u0131s\u0131 ve bunlar\u0131n m\u00fczik prod\u00fcksiyonlar\u0131ndaki kullan\u0131m\u0131 olduk\u00e7a artt\u0131. Bu plug-in'ler \u0130ngilizcede genelde 'tape emulation', 'tape saturation' ya da k\u0131saca 'tape' plug-in olarak adland\u0131r\u0131l\u0131yor. Bir\u00e7o\u011funun \u00fczerinde \u00e7ok fazla parametre bulunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kullan\u0131m\u0131 zor gibi g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor. De\u011fil de zaten. Ancak yine bu plug-in'leri (deyim yerindeyse)\u2026","rel":"","context":"In "Ses ve M\u00fczik Teknolojileri"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-content\/uploads\/Analog_Bant_Emulasyon.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":4895,"url":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/analog-bant-emulasyon-plugin-2.html","url_meta":{"origin":5388,"position":1},"title":"Analog Bant Em\u00fclasyon Plug-in’leri (2. B\u00f6l\u00fcm)","date":"July 8, 2019","format":false,"excerpt":"Yaz\u0131n\u0131n birinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde analog bant kay\u0131t teknolojisi ile ilgili temel bilgiler payla\u015fm\u0131\u015ft\u0131m (birinci b\u00f6l\u00fcm\u00fc okumak i\u00e7in t\u0131klay\u0131n\u0131z). Analog bant em\u00fclasyon plug-in'lerini (deyim yerindeyse) \"hakk\u0131yla kullanabilmek\" i\u00e7in bu bilgilerin gerekli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Yaz\u0131n\u0131n birinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcne buraya t\u0131klayarak ula\u015fabiliriz. Yaz\u0131n\u0131n ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde plug-in parametreleri ve kullan\u0131mlar\u0131 ile ilgili bilgilerle devam ediyorum. Plug-in\u2026","rel":"","context":"In "Ses ve M\u00fczik Teknolojileri"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-content\/uploads\/Analog_Bant_Emulasyon.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":4018,"url":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/print-through.html","url_meta":{"origin":5388,"position":2},"title":"Print-Through","date":"July 9, 2018","format":false,"excerpt":"Ge\u00e7ti\u011fimiz haftalarda eskilerden kalma bir analog makara band\u0131 dijital ortama aktarmam gerekti. Eski bantlarla \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken bir\u00e7ok s\u00fcrprizle kar\u015f\u0131la\u015fmak olas\u0131l\u0131k dahilinde. Haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olmal\u0131s\u0131n\u0131z! Neyse ki felaket boyutunda bir \u015feyle kar\u015f\u0131la\u015fmad\u0131m ama band\u0131n saklama \u015feklini g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm zaman akl\u0131ma gelen ilk \u015fey tabii ki ba\u015f\u0131ma geldi: 'print-through'. Peki, nedir bu print-through? Onu a\u00e7\u0131klamadan\u2026","rel":"","context":"In "Ses ve M\u00fczik Teknolojileri"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-content\/uploads\/Print-Through-1.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":6447,"url":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/vokal-miksi-rehber-2.html","url_meta":{"origin":5388,"position":3},"title":"Vokal Miksi i\u00e7in Mini Rehber (2. B\u00f6l\u00fcm)","date":"March 22, 2021","format":false,"excerpt":"Bu yaz\u0131mda vokal miksi i\u00e7in kullanabilece\u011finiz sekiz ba\u015fl\u0131ktan olu\u015fan bir mini rehber haz\u0131rlad\u0131m. Her ba\u015fl\u0131\u011f\u0131n alt\u0131nda ilgili yaz\u0131lar\u0131n linklerini ekledim. \u0130lk olarak 22 Mart 2021'de yay\u0131nlanm\u0131\u015f olan bu mini rehber, 8 A\u011fustos 2022, 28 Kas\u0131m 2022, 20 Mart 2023 ve 7 A\u011fustos 2025 tarihlerinde g\u00fcncellenmi\u015ftir. Filtre ve EQKompres\u00f6rEQDe-esserSidechain Kompres\u00f6r Kullan\u0131m\u0131Saturation,\u2026","rel":"","context":"In "M\u00fczik Prod\u00fcksiyonu"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-content\/uploads\/Vokal_Miksi_Mini_Rehber_00_Header.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":5579,"url":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/chorus-flanger-phaser.html","url_meta":{"origin":5388,"position":4},"title":"Chorus, Flanger ve Phaser: \u00dc\u00e7 Temel Mod\u00fclasyon Efekti Aras\u0131ndaki Fark","date":"April 13, 2020","format":false,"excerpt":"Chorus, flanger ve phaser\u2026 Hem kay\u0131t ve miks m\u00fchendisleri, hem de gitaristler ve klavyeciler taraf\u0131ndan kullan\u0131lan \u00fc\u00e7 mod\u00fclasyon efekti. Bu \u00fc\u00e7 efekt bazen birbirleri ile kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131labiliyor. Hatta bu \u00fc\u00e7 efektin ayn\u0131 oldu\u011funu sananlar da \u00e7\u0131k\u0131yor. Her ne kadar birbirleri ile yak\u0131n ve benzer olsalar da asl\u0131nda chorus, flanger ve phaser\u2026","rel":"","context":"In "Ses ve M\u00fczik Teknolojileri"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-content\/uploads\/Chorus_Flanger_Phaser_00_Header.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200},"classes":[]},{"id":5496,"url":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/alisilmadik-yerlerde-kaydedilmis-albumler-1.html","url_meta":{"origin":5388,"position":5},"title":"Al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131k Yerlerde ve \u015eekillerde Kaydedilmi\u015f \u00dcnl\u00fc Alb\u00fcmler (1. B\u00f6l\u00fcm)","date":"March 9, 2020","format":false,"excerpt":"\u0130ki b\u00f6l\u00fcml\u00fck bu yaz\u0131 dizimde al\u0131\u015f\u0131lmad\u0131k yerlerde ve \u015fekillerde kaydedilmi\u015f \u00fcnl\u00fc alb\u00fcmlerden g\u00f6z\u00fcme tak\u0131lanlar\u0131 sizlerle payla\u015fmak istedim. \u0130kinci b\u00f6l\u00fcm i\u00e7in buraya t\u0131klay\u0131n\u0131z. Led Zeppelin - Led Zeppelin IV (1971) Kay\u0131t yeri: Headley Grange (Hampshire, \u0130ngiltere) Headley Grange 1795 y\u0131l\u0131nda in\u015fa edilmi\u015f eski bir d\u00fc\u015fk\u00fcnler yurdu. 1870 y\u0131l\u0131nda Thomas Kemp adl\u0131\u2026","rel":"","context":"In "M\u00fczik Prod\u00fcksiyonu"","img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-content\/uploads\/Alisilmadik_1__Header.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200},"classes":[]}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5388"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5388"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5388\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6655,"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5388\/revisions\/6655"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5390"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5388"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5388"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ufukonen.com\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5388"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}